Tối ngày 3/11, Trung tâm Kiểm soát Bệnh tật TP.HCM (HCDC) đã phát đi cảnh báo khẩn về bệnh viêm màng não do não mô cầu – một bệnh truyền nhiễm cấp tính cực kỳ nguy hiểm, có thể cướp đi sinh mạng chỉ sau vài giờ nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời.

1. Bệnh viêm màng não do não mô cầu là gì?

Theo HCDC, đây là một trong những bệnh nhiễm khuẩn cấp tính nghiêm trọng nhất hiện nay, do vi khuẩn Neisseria meningitidis gây ra. Loại vi khuẩn này có khả năng xâm nhập nhanh vào cơ thể, tấn công màng não và máu, gây tổn thương nặng nề cho hệ thần kinh, và có thể dẫn đến tử vong đột ngột.

Bệnh thường khởi phát đột ngột, với các triệu chứng điển hình như:

• Sốt cao, đau đầu dữ dội

• Buồn nôn, nôn ói

• Cổ cứng, người mệt lả

• Da xuất hiện ban xuất huyết hình sao hoặc mụn nước

• Trường hợp nặng có thể lơ mơ, hôn mê, co giật

Đặc biệt, trong thể tối cấp, người bệnh có thể sốc nhiễm trùng, suy đa cơ quan và tử vong chỉ trong vòng 24 giờ nếu không được cấp cứu kịp thời.

Bệnh có thể xảy ra quanh năm, nhưng gia tăng mạnh vào giai đoạn giao mùa, khi thời tiết thay đổi, sức đề kháng của cơ thể giảm. Những nơi sinh hoạt tập thể đông người như: Nhà trẻ, trường học, ký túc xá, doanh trại, khu công nghiệp… là môi trường lý tưởng để vi khuẩn não mô cầu lây lan nhanh chóng.

2. Con đường lây truyền của vi khuẩn não mô cầu

Vi khuẩn Neisseria meningitidis lây chủ yếu qua đường hô hấp, thông qua giọt bắn khi người bệnh hoặc người mang vi khuẩn ho, hắt hơi, nói chuyện.

Điều nguy hiểm là:

• Người mang vi khuẩn có thể không có triệu chứng, nhưng vẫn là nguồn lây âm thầm trong cộng đồng.

• Vi khuẩn tồn tại trong khoang mũi họng, dễ dàng phát tán ra môi trường xung quanh.

Việc lây qua đồ vật hiếm gặp, tuy nhiên nếu môi trường sống chật chội, kém vệ sinh, nguy cơ lây lan vẫn tồn tại.

3. Phòng bệnh chủ động 

Theo khuyến cáo của Ngành Y tế TP.HCM, người dân cần chủ động thực hiện các biện pháp phòng ngừa, đặc biệt là trong giai đoạn thời tiết thất thường hiện nay.

3.1. Tiêm vắc xin phòng bệnh não mô cầu

Đây là biện pháp phòng ngừa hiệu quả nhất được khuyến cáo cho cả trẻ em và người lớn, giúp tạo miễn dịch bảo vệ cơ thể trước vi khuẩn gây bệnh. Vắc xin có thể phòng được nhiều chủng não mô cầu (A, C, W, Y) và nên tiêm đủ liều, đúng lịch.

3.2. Giữ vệ sinh cá nhân và môi trường sống

• Rửa tay thường xuyên bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn.

• Che miệng khi ho, hắt hơi để hạn chế phát tán mầm bệnh.

• Súc miệng, họng bằng dung dịch sát khuẩn thông thường mỗi ngày.

• Đảm bảo không gian sống, nơi làm việc luôn sạch sẽ, thông thoáng.

3.3 Tăng cường sức đề kháng

• Ăn uống đủ chất, ngủ nghỉ hợp lý.

• Tập thể dục thường xuyên để nâng cao miễn dịch.

• Uống đủ nước và tránh thức khuya, căng thẳng kéo dài.

3.4. Cảnh giác với các dấu hiệu cảnh báo

Nếu bạn hoặc người thân xuất hiện các triệu chứng như: sốt cao, đau đầu, cổ cứng, phát ban lạ hoặc buồn nôn, hãy đến ngay cơ sở y tế gần nhất để được thăm khám và xử trí sớm.

Việc chậm trễ điều trị có thể khiến bệnh tiến triển nhanh và đe dọa tính mạng chỉ trong vài giờ.

Viêm màng não do não mô cầu là căn bệnh tiến triển nhanh, biến chứng nặng và có thể tử vong trong thời gian ngắn, nhưng hoàn toàn có thể kiểm soát bằng tiêm chủng và phòng ngừa đúng cách.

Trong thời điểm giao mùa, người dân TP.HCM cần đặc biệt cảnh giác, chủ động giữ vệ sinh, tiêm ngừa đầy đủ và đến khám ngay khi có triệu chứng nghi ngờ.

Nguồn: Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Thành phố Hồ Chí Minh